زِن (Zen) معماری جدید شرکت ای ام دی (AMD) می باشد که  به این شرکت توانایی رقابت با محصولات اینتل را پس از سال ها بخشیده است. AMD تقریبا شرکتی از دور خارج شده در صنعت پردازنده محسوب می شد اما معماری جدید آن ها همه چیز را به نفع این شرکت تغییر داد. رایزن (Ryzen) نام تجاری ای است که شرکت ای ام دی برای پردازنده های با معماری زِن انتخاب نموده است. رایزن خود به چند شاخه تقسیم می شود؛ رایزن 3، 5، 7، 9 و تردریپر (Threadripper). این نام گذاری باید برای شما آشنا باشد زیرا شرکت اینتل نیز پردازنده های خود را با همین سیستم نام گذاری روانه بازار می کند (Core i3, i5, i7, i9). نام گذاری پردازنده های رایزن به این صورت انتخاب را برای مشتری راحت تر کرده و هم چنین امکان مقایسه را برای افراد تسریع می بخشد.

توضیح خانواده های رایزن کار ساده ایست. پردازنده های سری 1000 رایزن (نسل اول) در سال 2017، سری 2000 (نسل دوم) در سال 2018 و سری 3000 (نسل سوم) در سال 2019 معرفی و عرضه شده اند.

یکی از مزیت های پردازنده های سری رایزن این است که تمامی خانواده های رایزن، از رایزن 3 تا رایزن9، همه از سوکت AM4 استفاده می کنند که به این معنی است که شما برای تغییر پردازنده خود نیازی به تغییر مادربورد نخواهید داشت. اکثر مادربورد های AM4 هر سه نسل این پردازنده ها را نیز پشتیبانی می کنند! مسئله ای که در پردازنده های اینتل شاهد آن نبودیم.

کدام پردازنده رایزن مناسب شماست؟

اینتل و AMD هر دو از سیستم نام گذاری یکسانی برای محصولات خود استفاده کرده اند. هر چه این عدد کمتر باشد، پردازنده ضعیف تر و قیمت کمتری نیز خواهد داشت. به عنوان مثال یک پردازنده از خانواده رایزن 3 توانایی رقابت با پردازنده ای از خانواده رایزن 7 را نخواهد داشت. 


سری پردازندهتعداد هسته
رایزن 3تا 4 هسته پردازشی
رایزن 5تا 6 هسته پردازشی
رایزن 7تا 8 هسته پردازشی
رایزن 9تا 16 هسته پردازشی
تردریپرتا 64 هسته پردازشی


همانطور که مشاهده می کنید هرچه اعداد بزرگتر باشند با پردازنده قدرتمند تری روبرو هستیم. هم چنین به عنوان مثال Ryzen 3-1200 قدرت کمتری نسبت به Ryzen 3-1300X دارد. پسوند X به معنای ورژن قدرتمند تر از آن مدل است. یعنی پردازنده Ryzen 7-1800X از Ryzen 7-1800 قوی تر است. این تفاوت چشم گیر نیست و نسخه ی X تنها مقداری بهبود یافته تر است.

پردازنده هایی که با عدد 2 شروع می شوند از معماری Zen+ بهره می برند. نسل سوم پردازنده های رایزن معماری Zen 2 دارند.

آن دسته از پردازنده هایی که  پسوند G دارند دارای گرافیک مجتمع بوده و برای انجام کار های گرافیکی نه چندان سنگین نیازی به تهیه کارت گرافیک مجزا نخواهید داشت.


Ryzen 3

رایزن 3 پردازنده هایی مقرون به صرفه هستند که از لپ تاپ و پی سی خود برای کارهای سنگین استفاده نمی کنند. البته همانطور که گفته شد پردازنده های رایزن 3 اکثرا چهار هسته ای بوده و  نباید آن ها را پردازنده هایی ضعیف در نظر گرفت. اگر این پردازنده را در کنار کارت گرافیکی مناسب قرار دهید امکان اجرای بازی های به روز را نیز خواهید داشت!


Ryzen 5

رایزن 5 جایی است که  مسائل جالب توجه و جذاب می شود. این پردازنده ها با قیمت های فوق به صرفه ی خود به رقابت با پردازنده های Core i5 اینتل می روند، در حالی که رایزن 5 بر خلاف Core i5 های اینتل برای بازی و کارهای گرافیکی بی نظیر و غیر قابل تصور است! این سری شامل پردازنده هایی از 4 تا 6 هسته می باشد که به لطف هسته های مجازی به 8 و 12 هسته پردازشی ارتقا می یابند. این مسئله قدرتی بیش از نیاز شما برای ویرایش فیلم و کارهای رندرینگ در اختیارتان می گذارد.


Ryzen 7

همانند i7 های شرکت اینتل، پردزنده های رایزن 7 نیز قدرتی بیش از نیاز اکثر کاربران دارند. هرچند این سری پردازنده هایی جذاب برای افراد حرفه ای محسوب می شود.


Ryzen 9

رایزن 9 جادوی جدید شرکت AMD محسوب می شود؛ خانواده ای که به خوبی خلاء میان رایزن 7 و  تردریپر پر می کند. پردازنده هایی با 12 هسته فیزیکی با قابلیت مجازی سازی هسته ها و رسیدن به 24 هسته که حرف های زیادی برای گفتن دارند.


Threadripper

به احتمال بسیار زیاد شما نیازی به داشتن پردازنده ای از خانواده تردریپر در درون دستگاه خود نخواهید داشت. هرچند داشتن آن بی نظیر است! این خانواده از پردازنده های رایزن مخصوص افرادی حرفه ای است که می خواهند هیچگونه محدودیتی در سیستم خود حس نکنند. فراموش نکنید که داریم راجع به پردازنده هایی با 64 هسته فیزیکی و 128 هسته پس از مجازی سازی صحبت می کنیم!